La Ventosa Diidxazá Lexico-Botanical Dictionary: Example 332

Word senses:

chumaga muxe' ca la? ti yaga huiini', la, risooni la? bia' gaayu' bia' ne chumaga muxe' ca la? rábicabeni zacà la? purti qui runi huantardini para poste la?, qui riquiiñedini para, solamente para yaga xadé la? ne nápani jmá guiichi gandxu stiini, jmá stale guiichi gandxu nápani, richezani ladi binni o xhaba binni ora tiidi ladeni, nápani bandaga huiini' stìni la? color nagaa huiini la? pero na nalase'
the chumaga muxe is a small tree that can grow up to five meters tall and it is said that the name "chumaga muxe' " is due to the fact that the wood is not hardy enough to make poles, it isn't used, except as firewood, and it has a lot of hook-shaped thorns, it has a lot of hook-shaped thorns, it tears people's skin and clothes if you walk by it, it has small, think, green leaves
el chumaga muxe' es una planta que llega a medir aproximadamente cinco metros de altura y la Mimosa hexandra Micheli se llaman así porque no aguanta como poste, no sirve para, sólamente para leña en el comal y tiene muchas espinitas en forma de gancho, tiene más espinas en forma de gancho, corta la piel y la ropa de las personas cuando pasan cerca de ella, tiene sus hojitas color verdecito pero delgado [Spanish]